AML, czyli przeciwdziałanie praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu zostało uregulowane w polskiej ustawie z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu. To zbiór przepisów mających na celu bezpieczeństwo gospodarcze oraz powszechne. To jeden z podstawowych obowiązków polskich przedsiębiorców.
INSTYTUCJE OBOWIĄZANE, czyli na jakich podmiotach ciąży ten obowiązek?
Ustawa wskazuje katalog podmiotów, które są obowiązane do wdrożenia AML, m.in.:
- podmioty prowadzące działalność w zakresie usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych,
- pośrednicy nieruchomości,
- notariusze, adwokaci, radcowie prawni, doradcy podatkowi, aczkolwiek w ograniczonym zakresie,
- podmioty prowadzące działalność z zakresu tzw. offshore and company services, (tj. usługi rejestracji spółek oraz innych jednostek organizacyjnych, usługi pełnienia funkcji członka zarządu (lub podobnej), usługi zapewniania siedziby, adresu prowadzenia działalności, adresu korespondencyjnego (usługi biura wirtualnego), określone usługi powiernictwa),
- przedsiębiorcy, fundacje lub stowarzyszenia, w zakresie, w jakim przyjmują lub dokonują płatności w gotówce o wartości równej lub przekraczającej równowartość 10 000 euro (w ramach jednej operacji, bądź kilku powiązanych).
Ostatni podpunkt wskazuje na bardzo ogólną grupę, która będzie stosować procedury AML, a zaliczają się do niej przedsiębiorcy (również fundacje czy stowarzyszenia), którzy przyjmują płatności za towary lub usługi gotówką w kwocie równej lub większej niż 10 tys. euro. W tym przypadku nie jest istotna branża, w której działasz.
Należy tutaj wskazać, że przepis nie dotyczy wyłącznie jednej transakcji, ale również transakcji powiązanych. Dlatego też, rozliczając się gotówkowo z jednym kontrahentem w serii transakcji, gdy ich łączna kwota będzie równa lub wyższa niż 10 tys. euro powstanie obowiązek stosowania AML. Jednak obowiązek ten będzie stosowany wyłącznie w stosunku do tego kontrahenta, z którym rozliczenia gotówkowe są równe lub przekroczyły 10 tys. euro.
WAŻNE!
Powstanie obowiązku stosowania AML z powodu jednej transakcji gotówkowej równej lub przekraczającej 10 tys. euro nie powoduje automatycznego stania się instytucją obowiązaną względem wszystkich innych kontrahentów.
OBOWIĄZKI AML, czyli jakie obowiązki?
Wyszczególnione podmioty zostały uznane przez ustawodawcę za narażone na pranie pieniędzy czy finansowanie terroryzmu i dlatego też nałożono na nie dodatkowe wymogi.
Takimi dodatkowymi obowiązkami są między innymi:
- identyfikacja i weryfikacja klienta w ramach procedury KYC (Know Your Customer) czyli ”poznaj swojego klienta”,
- monitorowanie transakcji klientów, w celu wykrywania podejrzanych aktywności związanych z praniem pieniędzy lub finansowaniem terroryzmu,
- opracowanie i wdrożenie wewnętrznych procedur i kontrola ich przestrzegania, w tym ocena ryzyka związanego z praniem pieniędzy i finansowaniem terroryzmu,
- raportowanie podejrzanych transakcji do właściwych instytucji, a także procedura anonimowego zgłaszania naruszeń,
- zachowanie poufności.
BRAK WYMAGANEJ PROCEDURY AML, czyli sankcje za niedopełnienie obowiązków
Ustawa, przewiduje kary administracyjne za niedopełnienie obowiązków, takie jak:
- publikacja informacji o instytucji obowiązanej oraz zakresie naruszenia przepisów ustawy przez tę instytucję w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych,
- nakaz zaprzestania podejmowania przez instytucję obowiązaną określonych czynności,
- cofnięcie koncesji lub zezwolenia albo wykreślenie z rejestru działalności regulowanej,
- zakaz pełnienia obowiązków na stanowisku kierowniczym przez osobę odpowiedzialną za naruszenie przez instytucję obowiązaną przepisów ustawy, przez okres nie dłuższy niż rok,
- kara pieniężna (do dwukrotności osiągniętej korzyści lub unikniętej straty; jeżeli nie jest możliwe ustalenie – do 1.000.000 Euro).
Ponadto ustawa wskazuje na również na sankcje karne takiej jak:
- kara grzywny,
- kara pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.