W przypadku, kiedy działanie burmistrza (jak również wójta lub prezydenta) w twojej ocenie jest nieprawidłowe, niezgodne z prawem lub organ ten nienależycie wykonuje swoje obowiązki możliwe jest złożenie na takie działanie skargi (skarga powszechna). Możliwość taką przewiduje przepis art. 227 k.p.a. zgodnie z którym: Przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw.
Przepis ten nie wskazuje enumeratywnie zarzutów jakie mogą być podniesione wobec np. burmistrza a podaje tylko przykładowe ich wyliczenie, stąd też należy przyjąć, że jakiekolwiek działanie sprzeczne z naszym interesem może stać się przedmiotem skargi.
W ocenie sądów administracyjnych: Zgodnie z art. 227 k.p.a., przedmiotem „skargi powszechnej” może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Wniesiona skarga uruchamia jednoinstancyjne postępowanie administracyjne o charakterze uproszczonym, kończącym się czynnością faktyczną zawiadomienia skarżącego o sposobie załatwienia sprawy. W postępowaniu tym nie istnieją strony, nie ma instancji, a działania podejmowane przez organ nie mają formy aktu lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Postępowanie ma na celu ustalenie prawidłowości i terminowości działania organów administracyjnych i ich pracowników oraz zbadanie potrzeby podjęcia określonych czynności (Postanowienie WSA w Opolu z 24.01.2022 r., II SA/Op 568/21, LEX nr 3290288).
Jakie elementy powinna taka skarga zawierać?
Skarga ta dla swej skuteczności wymaga minimum formalności – nie jest konieczne wskazywanie konkretnych przepisów prawa jakie według nas zostały w danej sprawie naruszone – wystarczy, że wskażemy stan faktyczny sprawy oraz wyjaśnimy na czym miałoby polegać nieprawidłowe działanie Burmistrza. Konieczne jest jedynie wskazanie podstawowych informacji takich jak nasze dane osobowe, dane organu do którego kierujemy skargę i dane organu który dopuścił się naruszeń.
Skarga wniesiona w trybie art. 227 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem obrony i ochrony różnych interesów jednostki, których naruszenie nie daje podstaw do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego. Skargi te są załatwiane w samodzielnym, jednoinstancyjnym postępowaniu uproszczonym, kończącym się czynnością materialno-techniczną (zawiadomieniem o sposobie załatwienia sprawy będącej przedmiotem skargi). W postępowaniu tym nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, nie jest wydawany akt administracyjny, ani dokonywana czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. (Postanowienie WSA w Lublinie z 28.07.2021 r., III SA/Lu 428/21, LEX nr 3210732).
Do jakiego organu kierujemy skargę?
Skargę na burmistrza kieruje się do właściwej rady gminy.
Jak organ rozpatrujący skargę załatwia sprawę?
Organ właściwy do załatwienia skargi powinien załatwić skargę bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu miesiąca. Ponadto zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi powinno zawierać: oznaczenie organu, od którego pochodzi, wskazanie, w jaki sposób skarga została załatwiona, oraz podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego osoby upoważnionej do załatwienia skargi. Zawiadomienie o odmownym załatwieniu skargi powinno zawierać ponadto uzasadnienie faktyczne i prawne.
Czy takie rozstrzygnięcie podlega zaskarżeniu?
Nie, jak wskazuje się w orzecznictwie: Skarga określona w art. 227 k.p.a. stanowi odformalizowany środek ochrony różnych interesów jednostki, który nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego ani też postępowania sądowoadministracyjnego (Postanowienie WSA w Olsztynie z 23.06.2021 r., II SAB/Ol 45/21, LEX nr 3189763).